پی بردن انسان به ارزش و عظمت کرامت نفسی که در نهاد او به ودیعه گذارده شده است، یکی از مهم‌ترین مراحل خودشناسی است. انسان تا هنگامی که به توانایی‌ها و قابلیت‌های ذاتی خود پی نبرد و به گوهر ارزشمند کرامت خود واقف نشود، نمی‌تواند در مسیر تکامل و تعالی گام بردارد و آن قابلیت‌ها و کرامات نفسانی را به فعلیت برساند. حضرت علی‌(ع) در خصوص معرفت انسان به خود می‌فرمایند:
کفی بالمرء جهلاً أن لا یعرف قدره؛  در نادانی مرد، این بس که پایة (ارزش) خویش را نشناسد.
بی‌تردید، غلتیدن انسان در دام دنیای دنی و فریفته شدن در برابر ظواهر زندگی مادی و تجملات دنیایی، با هدف خلقت الهی و کرامت والایی که خداوند با دمیدن روح خود در انسان، آن را در نهاد بشر به ودیعت نهاد، ناسازگار است.
حضرت علی‌(ع) تأکید می‌فرمایند که:
فما خلقت لیشغلنی أکل الطیّبات کالبهیمة المربوطة همّها علفها اوالمرسلة شغلها تقمّمها تکترش من أعلافها و تلهو عمّا یراد بها...؛  مرا نیافریده‌اند که خوردن خوراکیهای گوارا مرا به خود مشغول کند یا چون چهارپایان، خوردنی‌ها (علفها) سرگرمشان کند.
ارزش و عظمت کرامت انسانی و هدفی که انسان برای آن خلق شده است، بسیار بالاتر و والاتر است. حداقل ارزشی که می‌توان برای کرامت نفس انسان تعیین کرد، بهشت است:
ألا حرٌّ یدع هذه اللماظة لأهلها؟ إنه لیس لأنفسکم نحن الا الجنة فلا تبیعوها إلاً بها؛ آیا آزاده‌ای نیست که این خرده طعام مانده در کام ـ دنیا ـ را بیفکند و برای آنان که در خورش هستند، نهد؟ جان‌های شما را بهایی نیست جز بهشت جاودان؛ پس مفروشیدش جز بدان.
و فروختن عزت نفس و کرامت انسانی به بهای بهشت، حداقل بهایی است که فقط انسان‌هایی که نگرش کاسبکارانه دارند، به آن مبادرت می‌ورزند و اولیای خداوند و بزرگان عرفان و معرفت، در پی اتصال به کرامت مطلق هستند و حتی به بهشت هم راضی نمی‌شوند.
قرآن فرزندان آدم را شریف و کریم معرفی می‌کند و می‌فرماید: )ولقد کرّمنا بنی آدم( ، یعنی این‌که در خلقتِ او گوهری بسیار گرانبها و کریم به‌کار رفته است.
امام علی‌(ع) ارزش انسان را به حدّی بالا و والا معرفی می‌کند که حتی تمام دنیا هم نمی‌تواند قیمت او باشد:
آیا آزاد مردی نیست که این لقمة جویدة دنیا را به اهلش واگذارد؟ همانا بهایی برای جان شما جز بهشت نیست، پس خود را به کم‌تر از آن نفروشید.

 برگی

+ نوشته شده در  جمعه پانزدهم آذر ۱۳۹۲ساعت 18:46  توسط مشير  |